دو نیم کره سیاره کوتوله پلوتو
فاصله پلوتو از خورشید تقریبا 39 برابر فاصله زمین از خورشید است. میانگین فاصله آن از خورشید 5.869.660.000 كیلومتر می باشد. پلوتو در مداری بیضی شكل به دور خورشید در حركت است. در قسمت هایی از این مدار فاصله پلوتو تا خورشید از فاصله نپتون تا خورشید كمتر است. این سیاره به مدت 20 سال زمینی در داخل مدار نپتون می ماند. این پدیده هر 248 سال زمینی یكبار روی می دهد. این زمان معادل یكسال پلوتویی است. آخرین باری كه پلوتو به داخل مدار نپتون وارد شد، 23 ژانویه 1979 تا 11 فوریه 1999 بود. پلوتو علاوه بر گردش به دور خورشید، دور خودش نیز (حول محور عمودی فرضی) می چرخد. یكبار گردش سیاره به دور خود حدود 6 روز زمینی طول می كشد.
قطر سیاره کوتوله پلوتو 2300 كیلومتر یعنی كمتر از یك پنجم قطر كره زمین تخمین زده می شود و دارای 3 قمر به نام های شارون (Charon) ، هایدرا (Hydra) و نیكس (Nix) می باشد . سطح این سیاره از سردترین مناطق موجود در منظومه شمسی و احتمالا حدود 225- درجه سانتیگراد است. به نظر می رسد كه این سیاره عمدتا از متان یخ زده تشكیل شده و جوی از متان دارد. به خاطر چگالی كم آن ستاره شناسان فكر می كنند كه بیشتر پلوتو از یخ است. دانشمندان تردید دارند كه نوعی از حیات در این سیاره وجود داشته باشد.
نحوه کشف پلوتو و اقمار
در سال ۱۸۹۴در آریزونای آمریکا ستاره شناسی به نام پرسیوال لاول (Percival Lowell)، رصدخانه لاول را بنا نهاد و در آن جست وجو برای یافتن سیاره جدید آغاز کرد. سال 1905، پرسیوال لاول نیروی گرانشی را كشف كرد كه بر دو سیاره نپتون و اورانوس تاثیر می گذاشت. در سال 1915، او مكان سیاره پنهان را پیش بینی كرده و جستجوی خود برای یافتن آنرا در رصد خانه آریزونا آغاز نمود. او از یك تلسكوپ برای رصد قسمتهایی از آسمان كه او وجود سیاره جدید را در آن نواحی پیش بینی كرده بود، سود برد. متاسفانه پرسیوال در سال 1916 و قبل از كشف سیاره فوت كرد.
سیاره کوتوله پلوتو همراه با اقمارش
13 سال بعد یعنی در سال 1929، كلاید تومبا (Clyde W. Tombaugh)، یكی از دستیاران لاول در رصدخانه، از پیش بینی های او استفاده كرده و با استفاده از تلسكوپ قدرتمندتری به مشاهده نواحی خاص در آسمان پرداخت. سرانجام در ۱۸ فوریه سال 1930، تومبا سه عكس از این سیاره تهیه كرد. سیاره ای جدید كه به یاد خدای مرگ رومیان باستان، پلوتو نامیده شد. البته دو حرف اول پرسیوال لاول نیز به افتخار وی آغازگر نام سیاره پلوتو می باشند. در سال 1978، ستاره شناسان رصدخانه نوال (Naval) در آریزونا موفق به كشف قمر پلوتو یعنی شارون (Charon) شدند. قطر این قمر 1210 كیلومتر است.
در سال 1969، ستاره شناسان نخستین تصاویر دقیق از سطح پلوتو را منتشر كردند. این تصاویر كه توسط تلسكوپ فضایی هابل تهیه شده بود، 12 منطقه تیره و روشن را در سطح پلوتو نشان می داد. مناظق روشن، كه شامل كلاهك ها قطبی هستند، احتمالا نیتروژن یخ زده می باشند. مناطق تیره نیز به طور حتم متان منجمد است كه به دلیل پرتوهای فرابنفش خورشیدی دچار تغییرات شیمیایی شده است. در سال 2005، یك گروه از ستاره شناسان كه به بررسی تصاویر هابل می پرداختند، دو قمر ناشناخته پلوتو را كشف كردند. این اقمار كه بعدها هایدرا (Hydra) و نیكس (Nix) نامیده شدند، قطری حدود 160كیلومتر دارند و در خارج از مدار شارون قرار گرفته اند.
ساختار درونی پلوتو
ساختار
رصدهای تلسکوپ فضایی هابل چگالی پلوتو را بین 1.8 تا 2.1 گرم بر سانتی متر مکعب تخمین زد . احتمالا ساختار درونی آن 50 تا 70 درصد از سنگ و 50 تا 30 درصد از یخ تشکیل شده است، قطر هسته آن 1700 کیلومتر (70 درصد قطر کل سیاره) بر آورد شده است که باعث گرمای سطوح بالایی سیاره و ایجاد اقیانوسی از آب مایع در 100 تا 180 کیلومتری بالای هسته می شود . جرم پلوتو برابر با 0.24 کره زمین و ابعاد بزرگترین قمر آن یعنی شارون 70 درصد قطر پلوتو است .
نام های اسطوره ای
پلوتو (Pluto) نام خدای عالم ارواح و دنیای زیرین ، شارون (Charon) نام پیرمرد قایقرانی است که ارواح مرده را از رودخانه ی استیكس به عالم ارواح می برد و نیكس (Nix) نام مادر شارون می باشد . هایدرا (Hydra) در اساطیر یونان نام اژدهای 9 سر است که با هرکول مبارزه می کند .
